0%

Mystiek Cappadocië

4

In het hart van Turkije ligt Cappadocië: het land van feeën, ondergrondse steden en een slapende vuurberg. Niet zonder reden was Unesco er in 1985 al rap bij om het gebied op de Werelderfgoedlijst op de nemen. Wideoyster bekijkt de Turkse streek vanaf de eerste rang: vanuit de lucht.

Tekst & Fotografie: Hjalmar Guit

Heen en weer wiegt de rechthoekige rieten mand aan sterke strakgespannen touwen, maar de balans is snel weer terug. Dan een kabaal van vlammen, van vuur. Met wat gekraak verlaat de mand het rotsachtige plateau, sleept wat door het zand en laat dan de aarde los. De reusachtige ballon vult zich gulzig met de warme lucht uit de brander en even later zweven we naar voren. Het is nog donker en wat fris, mijn knikkende knieën wijt ik stoer aan de kou. Met zo’n twintig anderen bungel ik voor het eerst in mijn leven onderaan een luchtballon. En dat in Cappadocië: het land van feeën.

De reusachtige ballon vult zich gulzig met de warme lucht uit de brander.

De reusachtige ballon vult zich gulzig met de warme lucht uit de brander.

Het is ontzettend vroeg. De grote wijzer steekt recht omhoog, de kleine wijst naar de vijf op mijn horloge. Dat heeft een reden. De zon komt namelijk straks op en de gouden gloed moet Cappadocië nóg magischer maken dan het uit zichzelf al is. Maar met mijn door slaap halfdichte ogen moet ik de betovering die verstopt is in het dauwduister nog ontwaren. Rotsen zie ik, bergen ook, en andere ballonnen vlak bij ons. Ik schrik wakker van het bulderende geluid van de brander. We stijgen snel en het landschap lijkt te veranderen. In een rivierpatroon strekt Cappadocië zich onder de ballon uit. Bochten, steile wanden en in het midden honderden – nee duizenden kleine eilandjes. Maar wacht, hebben die eilanden allemaal een dak? Dan komt de zon boven de berg uit en de hele vallei verandert van een rivier tussen de rotsen in een zee van goud.

Grillig landschap typeert dit mooie deel van Turkije.

Grillig landschap typeert dit mooie deel van Turkije.

Het bijzondere uiterlijk van het landschap van Cappadocië is ontstaan door vulkaanuitbarstingen die miljoenen jaren geleden plaatsvonden. Onvoorstelbaar grote stromen lava gleden als een vurige tsunami over het jonge Turkse land. Uiteindelijk zwichtten de vuurbergen en hun infernale overblijfsel stolde tot tufsteen: een relatief zacht gesteente. Zacht genoeg voor regen om in de loop van jaren flinke kloven en ravijnen uit te slijten in de vallei. Maar een klein gedeelte van het vulkanisch gesteente was geen tufsteen, maar veel harder basalt. Daar kreeg de regen minder vat op, met als resultaat de wereldberoemde feeënschoorstenen die in Cappadocië als spelden de lucht in steken.

De befaamde feeëntorens.

De befaamde feeëntorens.

Hier in de buurt van het dorp Göreme staan erg veel van die rotsformaties. Niet gek dat de luchtballonnen juist hier opstijgen. Veel van de rotsen hebben ramen en deuren en het hele gebied oogt als een sprookje. “De mensen die hier vroeger leefden, hieuwen woningen uit in de zachte stenen. In de zomer bleef het binnen lekker koel en in de winter juist warm”, vertelt ballonvaarder Murat Çoban. Die klimaatcontrole was ook nodig, want de extremen in Cappadocië liggen ver uit elkaar. Vanwege het landklimaat is het in de zomer ontzettend heet, met onzeldzame uitschieters naar boven de veertig graden Celcius. In de winter kan het in het gebied juist enorm vriezen.

Magisch is het om met tientallen ballonnen de zonsopkomst tegemoet te vliegen.

Magisch is het om met tientallen ballonnen de zonsopkomst tegemoet te vliegen.

Geen wonder dat de bewoners van Cappadocië kozen voor een bijzonder leven: onder de grond. In het zachte gesteente zijn enorme tunnels gevonden waarin soms een hele stad met duizenden inwoners paste. Murat: “De ondergrondse stad Derinkuyu was de grootste van allemaal. Twintigduizend mensen konden er tegelijkertijd in wonen en de stad ligt voor een deel op wel zestig meter diepte.” Eeuwenlang gebruikten de mensen die op dat moment in Cappadocië woonden de steden als veilige haven. Vooral tijdens aanvallen van buitenaf bleken de ondergrondse steden de perfecte verstopplaats, maar ook bij overstromingen of andere natuurrampen redden ze de levens van de Cappadociërs. Vanuit de lucht zie je natuurlijk weinig van de ondergrondse wereldwonderen, maar alleen de gedachte dat hier, verborgen onder het landschap, duizenden mensen woonden doen mijn gedachten afdwalen.

De steden lijken ondergronds te liggen.

De steden lijken ondergronds te liggen.

Lang voor een dagdroom heb ik echter niet. Murat laat onze enorme luchtballon in razend tempo zakken en stuurt hem behendig tussen de dakjes van de feeën door. “Ze noemen deze plek de Liefdesvallei. Waarom? Word je niet verliefd als je rondkijkt?”, vraagt Murat retorisch. Maar zo van boven lijkt de Vallei van de Liefde, met de vele omhoogstekende slanke steenformaties, eigenlijk meer op een ode aan de mannelijkheid dan op een feeëndorpje – en dat weet onze zeer onschuldige ballonvaarder donders goed. De ballon gaat steeds lager en je kunt duidelijk kleine ramen en deuren ontwaren in sommige feeënschoorstenen. De rotsappartementen die hier staan, zijn vooral uitgehouwen in de stevigere en grotere rotsformaties die als middeleeuwse torens uitturen over de vallei. Rapunzel zou hier in midden-Turkije de huizen voor het uitzoeken hebben!

Brullend omhoog

De ballon daalt inmiddels nog harder en een van de vrouwen in de mand laat een licht gillend piepje los. De mand scheert op enkele meters langs een van de stenen pilaren en Murat gooit de brander met een vurig kabaal open. Razendsnel stijgt de ballon tientallen meters en we schieten als de pijl van Cupido uit de Liefdesvallei. “Het is tijd om nog even zo hoog mogelijk te gaan. Vanaf achthonderd meter is het uitzicht het allermooist”, roept Murat boven de brullende vlam uit. Andere ballonnen dansen als kleurrijke bollen hoog boven ons door het blauw van de lucht en het goudgeel van de ochtendzon. Een ballet in de lucht, met de branders als maatgevers en de licht suizende wind als zachte melodie.

De schoonheid is bijna niet te beschrijven.

De schoonheid is bijna niet te beschrijven.

Een voorstelling waar ook Murat onze ballon graag deel van uit wil laten maken. Daar gaat de brander weer open en de huizen onder ons worden bijna onherkenbaar klein. Dan is het stil: ballonvaarder Murat doet zijn vuur even uit. Achthonderd meter boven de grond zweven we nu, in volkomen stilte met zo’n veertig andere ballonnen vliegend onder de ballon waarin ik zit. Zo hoog zie je pas hoe groot en weids de Cappadocië is. Overal steken rotspunten de lucht in. Aan de horizon prijkt de Erciyes, de hoogste berg van Cappadocië. Murat: ”De Erciyes is behalve een berg ook een vulkaan, een hoge ook van drieduizend meter. De vulkaan slaapt al erg lang en in de geschiedschrijving is geen uitbarsting bekend, maar mocht Erciyes wakker worden dan kan die vuurberg steden als Kayceri en Hacilar flink bedreigen.”

Mysteries leven voort

Dan is het zo langzamerhand toch tijd om weer richting vaste grond te dalen. Dat gaat best snel, want Murat trekt aan wat touwen en het bovenste gedeelte van de luchtballon flapt open. “Daardoor kan de hete lucht ontsnappen in plaats van de het de ballon mee naar boven neemt”, vertelt de ballonbestuurder. Met een schommelende dwarrel dalen we weer af naar de feeënschoorstenen, waarin ik de ramen nu weer duidelijk kan onderscheiden. We zakken en zakken en zakken en… zakken wel heel hard. Een dorre vlakte met wat kale bomen en struiken komt aardig snel dichterbij.

Vroeg opstaan is wel vereist, maar dat is geen straf met dit uitzicht.

Vroeg opstaan is wel vereist, maar dat is geen straf met dit uitzicht.

We scheren over een kleine druivengaard terwijl ik ineens een motor hoor brommen. Een witte pick-upstruck met aanhanger komt onder de ballon rijden. Murat sjort wat aan zijn touwen en roept: ‘bukken en vasthouden!’. Ik ga door mijn hurken, grijp een handvat vast en maak me klaar voor een crash. Wat volgt is echter een klein plofje. Haast teleurgesteld kijk ik over de rand van de mand en zie tot mijn verbazing dat Murat de luchtballon exact op de aanhanger van de pick-up heeft laten landen. “Haha, dat is pas stuurmanschap”, lacht hij.

Heel even lijkt de ballon om te kiepen. Maar net niet. (:

Heel even lijkt de ballon om te kiepen. Maar net niet. (:

Terwijl de ballon ineens zakt, vertelt Murat nog een laatste verhaal over Cappadocië. “De grotwoningen en ondergrondse steden hier, eigenlijk weet niemand zeker wie ze gemaakt heeft. Er hebben veel verschillende volkeren in gewoond maar de bouwers…geen idee.” Wel bekend is dat toen Alexander de Grote in 334 voor Christus Cappadocië binnenviel, er al meer dan duizend jaar mensen woonden in het gebied. De Hettieten leefden er zover men weet het eerst, maar of zij die magnifieke steden onder de grond aanlegden blijft vooralsnog giswerk. Eerst maar ontbijten. Met dadels, olijven, honing en mispelvruchten. Met uitzicht op de feeënhuisjes. Murat: “Misschien moeten we ook maar geen verklaring zoeken over de bouwers. Die mysteries, die horen gewoon bij de mystiek van Cappadocië.”

Een achtdaagse rondreis Cappadocië inclusief vlucht, transfer en driesterren accommodatie is bij Corendon al te boeken vanaf €199 euro per persoon.

Een achtdaagse vakantie in Grand Park Lara inclusief vlucht, transfer en overnachtingen o.b.v. all-inclusive is bij Corendon al te boeken vanaf €399 euro per persoon.

Lees meer reisverhalen op Wideoyster.

Ga met ons mee op reis
Wil je de mooiste reisverhalen ontvangen van de beste reisjournalisten -en fotografen? Schrijf je dan nu in.